27 oktober en 3 november 2026
Thema 01. De ethica van het goede leven: een inleiding
em. prof. dr. Rudi te Velde (Tilburg)
Tijdens de eerste bijeenkomst verkennen we de klassieke ethiek en de idee van het goede (Plato, Aristoteles). In de tweede bijeenkomst gaan we in op de ’teloorgang’ van het eudaimonisme in de moderne filosofie (Fénelon, Kant).
De klassieke ethica richt zich met name op de vraag naar het goede leven, waarin het bestaat en hoe het te bereiken. Uitgangspunt is dat het menselijk handelen georiënteerd is op het goede en dat het de taak is van de rede deze natuurlijke oriëntatie een deugdzame vorm te verlenen. De gerichtheid op het goede krijgt zijn vervulling in het geluk (eudaimonia).
Dit grondpatroon van de klassieke ethica blijft geldig in de christelijke Middeleeuwen, alleen ziet men een spanning ontstaan tussen het natuurlijk verlangen naar geluk en de onbaatzuchtige liefde voor God (caritas). Deze spanning groeit in de vroeg-moderne tijd uit tot een breuk tussen het eudaimonisme en de moderne ethiek die in de onbaatzuchtigheid (altruïsme) zijn morele motief heeft.
Literatuur
- Aristoteles, Ethica Nicomachea, vertaald, ingeleid en van aantekeningen voorzien door Christine Pannier en Jean Verhaeghe, Historische Uitgeverij, Groningen 1999
- Charles Taylor, Sources of the Self. The Making of the Modern Identity, Cambridge 1989 (met name Part 1 Identity and the Good)
- Rudi te Velde (red), In het spoor van Plato’s Symposium. Eros in de westerse cultuur, Valkhof Pers, Nijmegen, 2010.
Personalia
Rudi te Velde, tot 2024 docent filosofie aan Tilburg School of Catholic Theology en bijzonder hoogleraar in de filosofie van Thomas van Aquino namens de Stichting Thomas More.
Maria Magdalenakerk, Boschdijk 354, 5622 PA Eindhoven (bereikbaar via de Jan Duikerlaan)
19.30 – 21.30 uur
